Tarih ile tahayyül, menkıbe ile arşiv arasında bir dergâh: Eryek [Erikli] Baba Dergâhı
Bektaşilik, Osmanlı ve Cumhuriyet tarihinin en tartışmalı ve en çok konuşulan fakat en az belgeyle ele alınan inanç ve kurum alanlarından biridir. Menkıbe ile tarih, hafıza ile arşiv, sözlü kültür ile resmî kayıtlar arasındaki gerilim, Bektaşilik çalışmalarını hem zorlaştırmış hem de bir biçimiyle onu özgün kılmıştır.
Bu panel Kazlıçeşme Bektaşi Tekkesi örneğinden hareketle Bektaşiliği belge temelli bir yaklaşımla yeniden düşünmeyi amaçlamaktadır. Arşiv belgeleri, vakfiye kayıtları, mezar taşı kitabeleri ve resmî yazışmalar, Bektaşiliğin hem Osmanlı hem de erken Cumhuriyet dönemlerinde nasıl dönüştüğünü, görünürlük ve görünmezlik stratejileriyle nasıl varlığını sürdürdüğünü ortaya koymaktadır.
Osmanlı İstanbul’unda Bektaşiliğin önemli merkezlerinden biri olan Kazlıçeşme Bektaşi Tekkesi, tarihsel serüveni, vakfiyesi, postnişinleri ve haziresiyle yalnızca bir tarikat mekânı değil; aynı zamanda devlet–din–toplum ilişkilerinin izlenebildiği çok katmanlı bir tarihsel alandır.
Prof. Dr. Fahri Maden hocamız arşiv belgelerine dayalı çalışmalarını merkeze alarak Kazlıçeşme Tekkesi özelinde:
• Osmanlı arşiv belgelerinde Eryek [Erikli] Baba Dergâhı
• Hazireler, mezar taşları ve kimlik inşası
• Bektaşilikte post, silsile ve meşruiyet
• Vakfiye metinleri ve tarikat ekonomisi
• Menkıbe, sözlü kültür, kolektif hafıza ve tarih yazımı
• Tekke–devlet–toplum ilişkileri
• 1826 Vakası ve sonrasında Bektaşiliğin dönüşüm stratejileri
• Cumhuriyet dönemi sonrası Erikli Baba Dergâhı: hafıza, restorasyon ve yeni işlevleri
konularında 4 Ocak 2026 Pazar günü saat 14:00’da panel verecektir. Tüm canlarımızı bekliyoruz.
____________
PROGRAM
DİNLETİ: Erikli Baba Müzik Topluluğu
PANEL: Belgeler Işığında Erikli Baba Dergâhı Tarihçesi
İKRAM: Dergâh Lokması
04 Ocak 2026 / Pazar
14.00
Erikli Baba Eğitim ve Kültür Vakfı
#eriklibaba#bektaşi#dergah#tarih#hafıza#kültür#inanç
__________________________________
Erikli Baba Eğitim ve Kültür Vakfı